Zakrętarki udarowe należą do specjalistycznych elektronarzędzi, przeznaczonych przede wszystkim do prac budowlanych oraz warsztatowych. Jednak zyskują one popularność także wśród majsterkowiczów. Do jakich prac można wykorzystać zakrętarki? I jak znaleźć optymalny model, który sprosta stawianym przed nim wymaganiom? O tym dowiesz się, czytając poniższy przewodnik.
Czym jest zakrętarka i jak działa?
Głównymi zadaniami, jakie spełniać ma zakrętarka udarowa elektryczna, jest wkręcanie i wykręcanie nakrętek, śrub oraz wkrętów. Szczególnie ułatwia pracę przy odkręcaniu zapieczonych śrub i wkrętów. W porównaniu do klucza udarowego, który pełni podobną funkcję, zakrętarki są znacznie mniejsze i lżejsze. Zwłaszcza bardzo mobilna zakrętarka udarowa akumulatorowa, która sprawdzi się zarówno w pracy w terenie, jak i na własnym podwórku.Zakrętarka sprawdzi się także przy wierceniu otworów w miękkich materiałach, takich jak drewno czy metal. Nie zaleca się jej stosowania do takich materiałów jak beton czy cegły. Konieczne jest też zakupienie specjalnych, sześciokątnych wierteł, które będą pasować do uchwytu Gdzie kryje się tajemnica tego urządzenia?
Zakrętarka udarowa: podstawowe informacje i zasada działania
Co wyróżnia zakrętarkę wśród innych elektronarzędzi? Jest to włączający się samoczynnie udar obrotowy, gdy narzędzie w czasie pracy natrafi na opór. W takim przypadku napęd wrzeciona przełącza się z ciągłego na skokowy, ułatwiając dokręcenie wkręta czy odkręcenie zapieczonej śruby. Jaka jest więc różnica między zakrętarką a kluczem udarowym?Oprócz wspomnianego wcześniej różnego rozmiaru, oba elektronarzędzia dysponują zupełnie innym momentem obrotowym. Kiedy klucze udarowe dysponują często momentem powyżej 1000 Nm, w przypadku zakrętarek wartość ta nie przekracza z reguły 250 Nm. Jest to zarówno wada, jak i zaleta. Dysponując niższym momentem zakrętarka nie poradzi sobie z mocno zapieczonymi śrubami mocującymi. Z drugiej strony dysponując mocnym kluczem łatwiej zerwać gwint lub uszkodzić miękki materiał (jak niektóre gatunki drewna). Dlatego też wybór zakrętarka czy klucz udarowy zależy w dużej mierze od prac, jakie są najczęściej wykonywane.Istotną różnicą jest również rozmiar uchwytu. W przypadku kluczy udarowych może to być typowe ½ cala, jak również ¾, ⅝ czy cal. Zakrętarki natomiast są wyposażone w uchwyt sześciokątny ¼ cala. Natomiast we wkrętarko-wiertarkach, które również służą do odkręcania śrub, stosuje się uchwyt samozaciskowy. W tym porównaniu warto jeszcze zwrócić uwagę na mechanizm działania. Wkrętarka osiąga wysoką prędkość. Natomiast bardziej złożony układ w zakrętarce, przypominający bardziej młoteczek uderzający w kowadełko, pozwala na wygenerowanie kilkukrotnie większego momentu obrotowego.
Zakrętarka udarowa bezszczotkowa. Nowoczesne rozwiązanie dla profesjonalistów
Jeśli większość pracy odbywa się w miejscu z dobrym dostępem do sieci energetycznej, dobrym pomysłem jest zakrętarka udarowa sieciowa. Jednak znacznie częściej prace montażowe wykonuje się w terenie, gdzie nie ma dostępnych gniazdek. Dlatego też znacznie większą popularnością cieszą się modele akumulatorowe.Obok tańszych modeli z silnikami elektrycznymi szczotkowymi, spotkać też można urządzenia nowej generacji, wyposażonych w silniki bezszczotkowe. Jaka jest różnica między nimi? To drugie rozwiązanie pozwala uzyskać nawet do 25% więcej mocy. Ponadto zakrętarka udarowa bezszczotkowa charakteryzuje się większą wytrzymałością przy najcięższych pracach. Większa bezawaryjność sprawia, że urządzenia nie trzeba tak często konserwować czy serwisować. Dlatego też, mimo wyższej ceny, zakrętarki bezszczotkowe wybierane są przez profesjonalistów.
Zastosowanie zakrętarki udarowej w praktyce
Choć dawniej były to elektronarzędzia wybierane tylko przez profesjonalistów, dziś w każdym przydomowym warsztacie swoje miejsce znajdzie zakrętarka udarowa. Zastosowanie tych urządzeń jest bardzo szerokie w domowych warunkach: od rozkładania i składania różnych urządzeń w czasie ich naprawy, przez skręcanie konstrukcji drewnianych aż po drobne prace przy samochodzie. Aby ułatwić sobie tego typu prace, warto wyposażyć się wdobry komplet końcówek wkrętakowych(HEX ¼ cala). Z odpowiednimi akcesoriami narzędzie to staje się bardzo uniwersalne, a jego przewagą nad standardowymi wkrętarkami jest dostęp do udaru. Dlatego coraz więcej osób wybiera do swojego garażu zakrętarkę udarową. Do czego jeszcze można ją wykorzystać?
Zakrętarki udarowe w przemyśle i budownictwie
W przemyśle lepiej sprawdza się zakrętarka udarowa 230 V lub modele pneumatyczne. Stały dostęp do sieci energetycznej, a często także do instalacji ze sprężonym powietrzem, pozwala na swobodną pracę urządzeniem na danym stanowisku pracy. Inaczej jest już w budownictwie, ponieważ większość prac wykonywana jest w terenie. Dlatego też fachowcy z tej branży wykorzystują zakrętarki udarowe.W profesjonalnym zastosowaniu duże znaczenie nabiera trwałość urządzenia i osprzętu. Z tego powodu fachowcy wybierają droższe modele. Dotyczy to także akcesoriów. Klucze do zakrętarki udarowej poddawane są dużym obciążeniom w czasie pracy z powodu udaru. Dlatego też warto postawić nakońcówki wkrętakowe udarowe, które są na tyle elastyczne, by pochłaniać częściowo moment obrotowy, co zwiększa ich żywotność.
Zakrętarka udarowa w garażu: przydatne narzędzie dla mechaników
Z omawianego urządzenia korzystają także mechanicy w warsztatach samochodowych. Zakrętarka udarowa sprawdzi się przy montażu i demontażu różnych podzespołów w pojeździe. Mniejszy moment obrotowy pozwala uniknąć przypadkowego zerwania gwintu przy mniejszych śrubach.Przewagą zakrętarki udarowej jest również znacznie większy moment obrotowy przy wymiarach i wadze podobnej jak w przypadku kluczu udarowego. Dlatego też klucz udarowy sprawdzi się lepiej przy wymianie kół samochodowych,natomiast zakrętarka udarowa – do kół motocyklowych
Zakrętarki udarowe dla monterów
Ze względu na wysoki moment obrotowy, niski ciężar i wygodę użytkowania, zakrętarki używane są równie często przez monterów. Szczególnie ważna w tym zakresie jest regulacja momentu, pozwalająca dokręcać śruby zgodnie ze specyfikacją montowanych urządzeń. Dodatkowo akumulatorowa zakrętarka sprawdzi się w trudnych warunkach, takich jak wąskie przestrzenie czy brak dostępu do sieci energetycznej.
Wybór zakrętarek udarowych: na co zwrócić uwagę?
Zakrętarki udarowe świetni sprawdzają się zarówno u profesjonalnych mechaników, budowniczych czy cieśli, jak i w przydomowym warsztacie. Jednak w każdym przypadku to inny model tego urządzenia zapewni najlepsze efekty. Zatem jaka zakrętarka udarowa będzie optymalnym wyborem dla Ciebie? Na co warto zwrócić uwagę?
Zasilanie. Zakrętarki pneumatyczne i sieciowe spotyka się głównie w warsztatach i halach produkcyjnych. W terenie lepiej sprawdzają się modele akumulatorowe.
Rodzaj silnika. W modelach elektrycznych lepiej wybrać zakrętarki bezszczotkowe, zapewniające większą bezawaryjność i trwałość.
Moment obrotowy. Określa on siłę, z jaką urządzenie obraca wrzecionem, a zatem także założoną końcówkę. Mierzony jest w Nm (niutonometrach). Jest to najważniejszy parametr w przypadku zakrętarek udarowych. Dla domowych majsterkowiczów optymalnym wyborem będzie zakrętarka akumulatorowa 18 V o momencie obrotowym 200 Nm.
Jakość wykonania oraz użyte do produkcji materiały. Metalowa obudowa (zamiast tworzywa sztucznego), czy większa ilość miedzi w cewce sprawia, że silnik jest mniej awaryjny .
Wielkość i ciężar urządzenia, które przekładają się na jego moc. Powinny być one dobrane do zadań, jakie będą wykonywane przy użyciu zakrętarki.
Funkcje. Regulacja prędkości obrotowej, oświetlenie LED itd. ułatwiają pracę i zwiększają jej efektywność.
Wyposażenie. Odpowiednie wiertła czy końcówki wkrętakowe pozwalają na wykonanie każdego zadania. Warto wyposażyć się także w adapter do zakrętarek udarowych, który umożliwi korzystanie z końcówek różnych rozmiarów (½, ¼ oraz ⅜ cala).
Istotnych parametrów jest dużo. Jednak dwa z nich mają szczególnie duże znaczenie: moment obrotowy oraz regulacja prędkości obrotowej. Dlatego warto je omówić dokładniej.
Kamizelka ostrzegawcza samochodowa powinna znaleźć się w każdym aucie – w razie awarii pozwoli znajdującemu się obok pojazdu kierowcy zachować widoczność nawet po zmroku. Jednak kamizelki o wysokiej widoczności to też niezbędny element wyposażenia pracowników budowy, robót drogowych i wielu innych prac. Sprawdź, czym się kierować przy zakupie kamizelki ostrzegawczej!
Czy kamizelka ostrzegawcza jest obowiązkowa?
Kamizelka ostrzegawcza to niedrogi element garderoby, którą powinien mieć każdy. Przydaje się nie tylko w samochodzie, ale też podczas jazdy rowerem po zmroku czy chociażby jako ochrona pieszego idącego poboczem.
Czy trzeba mieć kamizelką ostrzegawczą w samochodzie? Polskie przepisy nie nakładają na kierowców takiego wymogu. Wskazują m.in. na konieczność posiadania trójkąta odblaskowego i gaśnicy. Choć nie dostaniesz mandatu za brak kamizelki ostrzegawczej, zdecydowanie warto ją mieć. Jeśli często podróżujesz z pasażerami, najlepiej zaopatrz się w kamizelki odblaskowe w takich ilościach, by w razie potrzeby zapewnić widoczność także pasażerowi.
Kamizelka odblaskowa ostrzegawcza – obowiązek w wielu zawodach
O ile kamizelka o intensywnej widzialności na motocykl, rower czy do auta nie jest wymagana przez przepisy, o tyle w części zawodów – już tak. Profesjonalna odzież ostrzegawcza to konieczny element garderoby pracowników lotnisk, operatorów ciężkiego sprzętu, budowlańców, osób wykonujących swoje obowiązki służbowe na drogach czy w obszarach kolejowych.
Jeśli chodzi o kamizelki ostrzegawcze, przepisy w 2023 r. wymagają, by miały one jeden z trzech kolorów: żółty, pomarańczowy lub czerwony. Oprócz fluorescencyjnych barw, muszą też mieć jeszcze elementy odblaskowe.
Odzież o intensywnej widzialności dzieli się na klasę pierwszą, drugą i trzecią. W przypadku kamizelek ostrzegawczych możliwe są tylko klasy pierwsza i druga, ponieważ w klasie trzeciej konieczne są odblaski na rękawach lub nogawkach. Taką normę spełniają np. kurtki ostrzegawcze.
Kamizelka o wysokiej widoczności klasy pierwszej musi mieć 0,14 m2 fluorescencyjnego tła, natomiast łączna powierzchnia odblasków musi mieć 0,10 m2. W przypadku klasy drugiej wartości te wynoszą odpowiednio 0,50 m2 oraz 0,13 m2. Profesjonalną kamizelką klasy 2 jest ORLA Kamizelka ostrzegawcza. Dostępna w dwóch kolorach – pomarańczowym i żółtym, spełnia unijne normy EN ISO 20471 oraz EN ISO 13688. Dwa odblaskowe pasy o szerokości 5 cm zapewniają widoczność, a anatomiczne dopasowanie gwarantuje komfort użytkowania odblaskowej kamizelki ostrzegawczej zarówno podczas wykonywania obowiązków zawodowych, jak i podczas podróży rowerem, motocyklem czy pieszo.
Kamizelka ostrzegawcza letnia i zimowa na miarę potrzeb
Wybierając kamizelkę odblaskową ostrzegawczą dla pieszych, rowerzystów czy motocyklistów, zwróć uwagę przede wszystkim na jej rozmiar oraz jakość materiału. Wbrew pozorom dopasowanie do ciała ma bardzo duże znaczenie – szczególnie, gdy w kamizelce będziesz podróżować przez dłuższy czas. Tego rodzaju odzież zapewniająca ochronę ciała dostępna jest w standardowych rozmiarach – od S do 3XL. Co istotne, produkty te nie dzielą się na kamizelki o intensywnej widzialności damskie i męskie – są to uniwersalne elementy garderoby, o prostym fasonie.
W chłodne miesiące ochronę przed zimnem, wiatrem i opadami zapewni ocieplana robocza kamizelka ostrzegawcza. Model REMS Kamizelka ostrzegawcza ocieplana posiada ciepłą warstwę wewnętrzną. Dodatkowym udogodnieniem jest zapięcie na zamek, zamiast na tradycyjne rzepy. Rozwiązanie to pozwala na lepsze zabezpieczenie przed niską temperaturą i czynnikami atmosferycznymi. Kamizelka ostrzegawcza REMS posiada też dwie kieszenie po stronie wewnętrznej, które pozwalają na przechowywanie przydatnych w pracy akcesoriów.
Ile kosztuje kamizelka ostrzegawcza odblaskowa?
Zakup kamizelki odblaskowej BHP raczej nie zrujnuje domowego budżetu osoby, która chce być widoczna podczas jazdy na rowerze czy mieć takie ważne zabezpieczenie w samochodzie.
W sklepach i na aukcjach internetowych można też znaleźć znacznie tańsze produkty. Czy kamizelki odblaskowe żółte i pomarańczowe za 4-5 zł różnią się czymś od tych od sprawdzonego producenta, za kilkanaście złotych? Choć pozornie mogą wyglądać tak samo, różnicę odczujesz w długości użytkowania produktu. Ostrzegawczy materiał odblaskowy na kamizelki wysokiej jakości jest znacznie trwalszy – pozostaje w tym samym kształcie po wielu cyklach prań. Tymczasem tanie kamizelki odblaskowe często tracą swoje właściwości już po 2-3 praniach.
Jeśli więc nie chcesz przez 2 lata chodzić w nigdy niepranej kamizelce, wybierz produkt wyższej klasy. Jakość ma znaczenie szczególnie wtedy, gdy kupujesz kamizelki odblaskowe ostrzegawcze BHP dla swoich pracowników.
Oczywiście więcej zapłacisz za ocieplaną kamizelkę ostrzegawczą z kieszeniami. Za wspomniany wcześniej model REMS zapłacisz 166 zł. W tym wypadku jednak szczególnie trzeba wziąć pod uwagę jakość. Kamizelka słabej klasy, nieprzepuszczającego powietrza materiału spowoduje znaczny dyskomfort podczas pracy. Zdecydowanie lepiej postawić na produkty sprawdzonego producenta kamizelek ostrzegawczych.Autor: Paweł Sokołowski
CO TO JEST ZNAK CE?
Oznaczenie CE (Conformité Européenne) to europejski znak zgodności. Użycie go na opakowaniu produktu świadczy o zastosowaniu i spełnieniu przez producenta odpowiednich wymagań zawartych w dyrektywach / rozporządzeniach europejskich, a także w normach europejskich obejmujących dany wyrób. Produkt spełniający wymagania bezpieczeństwa będzie oznakowany znakiem CE dając tym samym informację użytkownikowi, że jest bezpieczny i poprawnie wprowadzony do obrotu.PO CO ZOSTAŁ WPROWADZONY?
Po zniesieniu przez Unię Europejską wszelkich barier w handlu między krajami członkowskimi oraz ustanowieniu wspólnej polityki wobec krajów partnerskich spoza UE, utworzony został w skali Wspólnoty obszar swobodnego przepływu towarów. Główną barierą w handlu pozostały jednak wewnątrzpaństwowe wymagania dotyczące np. jakości i bezpieczeństwa wyrobów. Stosowane przez państwa własne systemy przepisów i norm często znacząco różniły się od innych. Powodowało to szereg problemów dla producentów, którzy chcąc sprzedawać swój produkt w różnych krajach, za każdym razem musieli spełniać odrębne wymagania.
Ze względu na bezpieczeństwo konsumentów, nie można było zlikwidować norm, więc jedynym wyjściem było ujednolicenie systemów krajowych, tak aby na obszarze całej Wspólnoty towary podlegały takim samym wymaganiom.
W 1993 r. stworzone zostały, na szczeblu Unii Europejskiej, europejskie akty prawne zwane DYREKTYWAMI NOWEGO PODEJŚCIA. Określały one zasadnicze wymagania bezpieczeństwa dla różnych grup wyrobów, które należy spełnić przed ich wprowadzeniem do obrotu lub oddaniem do użytku na Jednolitym Rynku Europejskim.
CZY OZNACZENIE CE JEST OBOWIĄZKOWYM CZY DOBROWOLNYM OZNAKOWANIEM?
jeżeli wyrób podlega pod którąś z Dyrektyw Nowego Podejścia oznakowanie CE jest obowiązkowe.
nadawanie oznakowania CE na wyroby, które nie podlegają pod Dyrektywy Nowego Podejścia jest zabronione.
KTO MOŻE NADAĆ ZNAK CE?
Oznakowanie CE może nadać producent lub jego upoważniony przedstawiciel. Większość wyrobów podlega pod Moduł A czyli moduł samooceny producenta. Jeśli mamy do czynienia z innym modułem (B lub D) należy uzyskać certyfikat badania typu UE we współpracy z jednostką notyfikowaną (instytutem certyfikującym).
CZYM JEST CERTYFIKAT CE?
Pojęcie "Certyfikat CE" w nomenklaturze dyrektyw Nowego Podejścia nie istnieje. Jeśli ktoś mówi o certyfikacie CE to najprawdopodobniej chodzi mu o deklarację zgodności UE lub o certyfikat badania typu UE potwierdzający zgodność produktu z odpowiednią normą EN.
Aktualnie proces znakowania i certyfikacji regulowane jest przez Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (2016 425 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie środków ochrony indywidualnej oraz uchylenia dyrektywy Rady 89 686 /EWG).
Źródło: https://www.oznakowanie-ce.plAutor: Grzegorz Nowak
W 2022 roku zgłoszono w Polsce aż 66606 wypadków przy pracy. 365 osób spośród poszkodowanych poniosło bardzo poważne obrażenia, a ilość wypadków śmiertelnych wyniosła 180. W niemal 80% uszkodzeniu uległy kończyny dolne lub górne. Wśród najczęstszych przyczyn był kontakt z nieruchomym lub ruchomym obiektem. Te dane jasno wskazują, jak istotne jest zapewnienie pracownikom odpowiedniej odzieży ochronnej.
Różnice między odzieżą ochronną a roboczą
Na początek jednak warto rozwiać istotny błąd. Określenie „odzież ochronna BHP” oraz „odzież robocza” są używane często zamiennie. Jednak nie oznaczają one tego samego. Aby w pełni odpowiedzieć na to pytanie, warto poznać dokładne definicje obu pojęć.
Definicja odzieży roboczej i ochronnej
Odzież robocza to odzież stosowana w środowisku pracy, gdy istnieje duże ryzyko zabrudzenia lub uszkodzenia odzieży wierzchniej. Innymi słowy, odzież robocza zastępuje ubranie pracownika w sytuacji, gdy ten może ją ubrudzić lub zniszczyć w czasie wykonywania swoich obowiązków. Użycie jednolitych strojów roboczych może być również związane z budową rozpoznawalności marki (np. pracownicy banków czy firm ubezpieczeniowych).
A czym jest odzież ochronna? Definicja mówi, że jest to odzież stosowana w środowisku pracy, która ma okryć lub zastąpić odzież osobistą. Ponadto została ona zaprojektowana w celu zapewnienia ochrony przed zagrożeniami. Oba warunki muszą zostać spełnione, zatem odzież robocza, która nie chroni przed konkretnymi, niebezpiecznymi substancjami lub zdarzeniami, nie jest odzieżą ochronną.
Zastosowania odzieży roboczej i ochronnej
Kiedy stosowana jest odzież ochronna? Przykłady takich sytuacji można spotkać w każdej gałęzi przemysłu. Najczęściej używana jest ona przez pracowników na halach oraz pracujących w terenie, a jej zadaniem jest ochrona przed uderzeniami i skaleczeniami (jak buty ochronne ze stalowym podnoskiem). Istnieje również odzież ochronna do spawania czy grube fartuchy dla laborantów, którzy mają kontakt z niebezpiecznymi substancjami.
Ubrania robocze są wykorzystywane jeszcze częściej. Spotkać je można w placówkach, które dbają o rozpoznawalność swojej marki, związanej także ze strojem pracowników. Stroje robocze wykorzystywane są również szeroko w gastronomii.
Rodzaje odzieży ochronnej i roboczej
Każdą odzież można podzielić zgodnie z częścią garderoby, jaką stanowią: rękawice ochronne lub robocze, spodnie, bluzy, buty czy kamizelki. Warto jednak zwrócić większą uwagę na podział odzieży ochronnej w zależności od czynnika, przed którym ma chronić. W tym kontekście wymienić można:
Odzież ochronna dla spawaczy, chroniąca przed łukiem elektrycznym, oparzeniami oraz odpryskami.
Uprzęże związane z pracą na wysokości.
Izolacyjna odzież ochronna, stosowana wśród elektryków.
Ubrania odblaskowe, chroniące pracowników drogowych, a także służby specjalne operujące na miejscu wypadku drogowego.
Odzież ochronna przeciwchemiczna, wytrzymująca krótkie oddziaływanie z niebezpiecznymi substancjami żrącymi.
Słuchawki ochronne zabezpieczające przed zbyt głośną pracą urządzeń.
Odzież ochronna trudnopalna dla strażaków i osób pracujących w pobliżu ognia.
Ponadto kategorie odzieży ochronnej mogą dotyczyć także pór roku, jak odzież ochronna zimowa i letnia.
Oznaczenia odzieży ochronnej
Typy odzieży ochronnej można scharakteryzować też pod kątem obszarów ciała, które mają chronić.
Odzież ochronna (symbol U).
Środki ochrony kończyn dolnych (symbol N).
Środki ochrony kończyn górnych (symbol R).
Środki ochrony głowy (symbol G).
Środki ochrony twarzy i oczu (symbol T).
Środki ochrony słuchu (symbol S).
Środki ochrony układu oddechowego (symbol D).
Środki chroniące przed upadkiem z wysokości (symbol W).
Środki izolujące cały organizm (symbol I).
Jak zatem dobrać odpowiednią odzież ochronną i roboczą do swojego stanowiska pracy? Za to odpowiada zawsze pracodawca!
Obowiązki pracodawcy w zakresie odzieży ochronnej i roboczej
Zgodnie z aktualnymi przepisami pracy, pracodawca ma obowiązek nieodpłatnie dostarczyć pracownikowi odzież roboczą, ochronną i środki ochrony indywidualnej, jeśli tego wymagają warunki pracy. Co istotne, decydujące są warunki, jakie panują w danym środowisku pracy, a nie na przykład nazwa stanowiska. Z tego powodu pracownicy na podobnych stanowiskach w różnych firmach mogą otrzymać inny zestaw odzieży.
Odzież ochronna obowiązkiem pracodawcy
Pracodawca ma obowiązek ustalić, jaka profesjonalna odzież robocza i ochronna jest potrzebna poszczególnym pracownikom. Najczęściej odbywa się to podczas dialogu z pracownikami lub ich przedstawicielem. Następnie ustalenia te są wpisywane do regulaminu pracy, który określa warunki przebywania w miejscu pracy, a także wyposażenie pracowników w narzędzia, materiały, odzież ochronną i roboczą oraz środki ochrony indywidualnej i higieny. Z reguły szczegóły przedstawione są jako tabela przydziału odzieży ochronnej dla każdego stanowiska.
Odzież i obuwie robocze, które zapewnia pracodawca
Ubrania robocze i ochronne przydzielane są bezpłatnie. Jednocześnie stanowią one cały czas własność pracodawcy. Oznacza to, że po rozwiązaniu stosunku pracy, wszystkie środki ochrony indywidualnej oraz przydzieloną odzież należy zwrócić przełożonemu. Także w sytuacji zniszczenia ubrania z winy pracownika konieczny jest zwrot kosztów poniesionych na zakup (po uwzględnieniu amortyzacji).
Obowiązki pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa pracowników
Do obowiązków pracodawcy, związanych z odzieżą ochronną i roboczą, należy także jej czyszczenie, a także konserwacja, naprawa, odpylanie czy odkażanie. Często jednak pracownicy piorą swoje ubrania robocze we własnym zakresie. W takim przypadku przysługuje im zwrot kosztów, jakie ponoszą.
Normy i certyfikaty odzieży roboczej i ochronnej
Odzież robocza nie wymaga certyfikacji, ponieważ jej podstawowym zadaniem jest ochrona przed zabrudzeniem lub zniszczeniem odzieży osobistej. Jednak specjalistyczna odzież ochronna dla pracowników musi spełniać określone normy i kryteria, aby skutecznie chroniła przed niebezpieczeństwami w środowisku pracy.
Materiały odzieży: co decyduje o ich właściwościach ochronnych?
Ubrania ochronne wykonywane są z materiałów naturalnych (bawełna), sztucznych (na bazie celulozy) oraz syntetyczne (poliester czy poliamid). Na ich bazie stworzono kilkadziesiąt popularnych materiałów o określonych właściwościach. Wśród nich znaleźć można takie jak:
Ortalion na bazie poliestru. Cechuje się bardzo niską gramaturą oraz dużą wytrzymałością na uszkodzenia.
Polar, miękka i ciepła dzianina poliestrowa.
Stretch, czyli tkaniny rozciągliwe z dodatkiem lycry lub PBT.
Sztruks, ciepła tkanina bawełniana odporna na przecięcia i rozdarcia, jednak podatna na przetarcia.
Nylon balistyczny, wykorzystywany też przy produkcji kamizelek kuloodpornych. Jest bardzo odporny na uszkodzenia i przetarcia.
Kevlar, materiał elastyczny, a także niezwykle wytrzymały.
Wybór odpowiedniego materiału zależny jest od środowiska pracy oraz przeprowadzonej analizy ryzyk zawodowych.
Certyfikacja normami EN ISO: co to oznacza dla odzieży ochronnej?
W Polsce obowiązuje aktualnie rozporządzenie UE nr 2016/425 z dnia 16 marca. Określa on szereg norm dla poszczególnych typów odzieży ochronnej oraz specjalistycznej. To właśnie tam zawarte są dokładne parametry, jakie spełniać musi odzież ochronna dla strażaków, spawaczy oraz innych stanowisk.
Wszystkie ubrania ochronne muszą posiadać też certyfikaty, potwierdzające spełnienie powyższych norm. W celu ich nadania, odzież poddaje się rygorystycznym badaniom laboratoryjnym, które następnie należy powtarzać w regularnych odstępach czasu.
Podsumowanie: odzież ochronna i robocza
W Polsce dochodzi wciąż do wielu wypadków przy pracy. Aby zapewnić pracownikom jak najlepszą ochronę, stosuje się odzież ochronną oraz środki ochrony indywidualnej zgodnie z tabelą przydziału odzieży ochronnej. Każdy taki ubiór musi spełnić normy odzieży ochronnej, potwierdzające ochronę przed niebezpieczeństwami w środowisku pracy.
Na wielu stanowiskach pracownik otrzymuje również odzież roboczą, która chroni ubranie osobiste przed zniszczeniem lub zabrudzeniem. W tym przypadku nie ma konieczności uzyskiwania certyfikatów.
Zarówno odzież robocza, jak i ochronna należy do pracodawcy, który powinien o nią dbać: czyścić, naprawiać i konserwować.Autor: Grzegorz Nowak
